PhuongHuong.comPhương Hướng
Định vị bằng điện thoại

Cách đọc toạ độ trên điện thoại và gửi cho người tìm kiếm: định dạng, thứ tự, đọc số

Lấy toạ độ từ điện thoại, nhận ra vĩ độ và kinh độ, phân biệt ba định dạng, đọc từng chữ số qua cuộc gọi và soạn tin nhắn vị trí đủ ý cho người tìm kiếm.

A Vietnamese woman in a rain jacket crouches beside a mossy boulder on a forest trail, speaking into a phone held to her ear, side view, overcast soft light

Để người tìm kiếm tới đúng chỗ, bạn cần gửi hai con số: vĩ độ trước, kinh độ sau, kèm định dạng đang dùng. Ở Việt Nam, vĩ độ là số nhỏ, khoảng từ 8 đến 23; kinh độ là số bắt đầu bằng 10, khoảng từ 102 đến 110. Nhớ được hai khoảng này, bạn sẽ không bao giờ đọc ngược thứ tự mà không biết.

Toạ độ là thứ có giá trị nhất mà điện thoại cho bạn khi gặp sự cố ngoài trời, nhưng cũng là thứ dễ đọc sai nhất: thiếu dấu chấm, lẫn định dạng, đọc nhầm một chữ số là lệch hàng cây số. Bài này chỉ cách lấy toạ độ từ ứng dụng bản đồ, nhận ra ba định dạng phổ biến, đọc qua cuộc gọi sao cho người nghe chép đúng, và soạn một tin nhắn vị trí đủ ý.

Lấy toạ độ từ điện thoại

Hầu hết ứng dụng bản đồ đều hiện được toạ độ, chỉ là chỗ đặt khác nhau. Làm thử ở nhà một lần để biết máy của bạn giấu nó ở đâu.

  1. Bật định vị và chờ vòng sai số thu nhỏ. Toạ độ lấy lúc vòng sai số còn to có thể lệch hàng trăm mét.
  2. Chạm giữ vào chấm vị trí hoặc vào điểm bất kỳ trên bản đồ. Đa số ứng dụng hiện một ô nhỏ có hai con số cách nhau bởi dấu phẩy.
  3. Chép toạ độ bằng nút sao chép nếu có. Đừng gõ lại bằng tay khi không cần.
  4. Ghi lại toạ độ ra giấy kèm giờ lấy. Điện thoại có thể tắt bất cứ lúc nào; một mẩu giấy trong túi áo không hết pin.
  5. Ghi kèm độ rộng vòng sai số nếu ứng dụng có hiện, ví dụ "sai số khoảng 15 mét". Người tìm kiếm cần biết nên tìm trong vùng rộng bao nhiêu.

Nếu ứng dụng bản đồ không hiện toạ độ, ứng dụng la bàn có sẵn trên nhiều máy thường hiện vĩ độ và kinh độ ở dưới mặt la bàn. Có máy còn hiện cả độ cao. Hãy tìm trước, vì đến lúc cần thì tay đã run và đầu đã rối.

Ba định dạng toạ độ và cách nhận ra

Cùng một vị trí có thể viết theo ba cách. Ví dụ dưới là một điểm giả định trên sườn đồi thông ở vùng cao nguyên, nay thuộc tỉnh Lâm Đồng. Ba dòng là cùng một chỗ.

Định dạngVí dụCách nhận raGhi chú
Độ thập phân11.95321, 108.43712Hai số có dấu chấm, không có ký hiệu phút giâyGọn nhất, nên dùng khi gửi
Độ, phút thập phân11°57.193' B, 108°26.227' ĐCó ký hiệu độ và một dấu phẩy trênHay gặp ở thiết bị đi biển
Độ, phút, giây11°57'11.6" B, 108°26'13.6" ĐCó ký hiệu độ, phút và giâyDễ đọc nhầm phút với giây

Nếu không chắc người nhận dùng định dạng nào, gửi độ thập phân và nói rõ "độ thập phân". Với độ thập phân, năm chữ số sau dấu chấm tương ứng độ chính xác khoảng một mét, bốn chữ số khoảng mười mét, ba chữ số khoảng một trăm mét. Đừng tự làm tròn: cắt từ năm chữ số xuống ba là tự đẩy người tìm kiếm ra xa cả trăm mét.

Một số đội tìm kiếm còn dùng lưới toạ độ phẳng in trên bản đồ địa hình, ghi bằng mét theo hướng đông và hướng bắc. Bạn không cần biết đổi; chỉ cần gửi vĩ độ và kinh độ cho đúng, phía nhận sẽ tự chuyển.

Kiểm tra nhanh trước khi gửi

Số nào nhỏ hơn, số ấy là vĩ độ. Trên lãnh thổ đất liền Việt Nam, vĩ độ nằm khoảng từ 8 đến 23 độ bắc, còn kinh độ khoảng từ 102 đến 110 độ đông. Thấy số bắt đầu bằng 10 đứng trước là đang ngược thứ tự.

Không có dấu trừ. Ở Việt Nam, cả vĩ độ lẫn kinh độ đều dương. Nếu thấy dấu trừ đằng trước, có thể bạn đã chạm nhầm một điểm ở bán cầu khác hoặc ứng dụng đang hiện sai vùng.

Dấu chấm và dấu phẩy. Trong toạ độ thập phân, dấu chấm nằm trong một con số, dấu phẩy ngăn hai con số. Khi đọc bằng tiếng Việt, nói "chấm" cho dấu chấm, và nói "kinh độ" thay vì "phẩy" để khỏi lẫn.

Đúng điểm mình đứng. Chạm giữ vào bản đồ sẽ cho toạ độ của chỗ ngón tay, không phải chỗ bạn đứng. Nếu muốn gửi vị trí của mình, chạm vào chính chấm xanh hoặc dùng nút đưa bản đồ về vị trí hiện tại.

Đúng lúc. Toạ độ chỉ có nghĩa kèm giờ lấy. Nếu bạn còn di chuyển, người tìm kiếm cần biết toạ độ cũ hay mới.

Đọc toạ độ qua cuộc gọi: cách để người nghe chép đúng

Sóng yếu, gió to, người nghe đang hồi hộp: đây là điều kiện tệ nhất để đọc một dãy mười mấy chữ số. Cách đọc dưới đây được dùng trong liên lạc vô tuyến, áp nguyên vào điện thoại.

  1. Nói trước cấu trúc: "Nhóm đọc toạ độ, độ thập phân, vĩ độ trước, kinh độ sau, anh chị chuẩn bị giấy bút."
  2. Đọc vĩ độ từng chữ số một: "Vĩ độ: một, một, chấm, chín, năm, ba, hai, một." Không đọc "mười một chấm chín mươi lăm nghìn...", vì người nghe dễ chép sai số chữ số.
  3. Ngắt một nhịp, rồi đọc kinh độ cũng từng chữ số: "Kinh độ: một, không, tám, chấm, bốn, ba, bảy, một, hai."
  4. Đề nghị người nghe đọc lại toàn bộ. Nghe kỹ, sửa ngay nếu sai một số.
  5. Nói thêm sai số và tình trạng: "Sai số khoảng mười lăm mét. Một người trật chân, cả nhóm ba người đứng yên ở đây."
  6. Nếu đường truyền chập chờn, đọc lại cả dãy lần thứ hai, không đọc tiếp phần khác khi chưa chắc người nghe đã chép đủ.

Câu mẫu trong bước một có thể đổi cách xưng hô cho hợp người nghe, ví dụ "em đọc toạ độ" hay "cháu đọc toạ độ". Quan trọng là báo trước định dạng và thứ tự để người nghe không tự đoán.

Khi không lấy được toạ độ: mô tả vị trí bằng địa hình

Có lúc máy không bắt được vị trí, hoặc đã hết pin, hoặc toạ độ lấy được có vòng sai số quá to. Khi đó, lời mô tả địa hình là thứ duy nhất người tìm kiếm có. Một lời mô tả tốt đi từ cái chắc chắn nhất tới cái chi tiết: điểm cuối cùng bạn biết chắc vị trí, đã đi bao lâu từ đó, theo hướng nào, rồi mới tới những gì đang thấy quanh mình.

Ví dụ: "Rời bãi đỗ xe lúc tám giờ sáng, đi lối mòn lên đồi thông khoảng một giờ thì gặp ngã ba có cây cổ thụ đổ, rẽ phải. Đi tiếp chừng bốn mươi phút, xuống dốc, gặp suối lớn chảy về phía tay trái. Bây giờ đang ở bờ suối, bên kia là vách đá xám, mặt trời buổi chiều chiếu vào lưng." Người quen vùng nghe đoạn này có thể khoanh được một khu vực khá hẹp, vì mỗi chi tiết loại bớt đi một phần rừng.

Những chi tiết có ích nhất là những thứ to và lâu đổi: suối và hướng nước chảy, đỉnh đồi, vách đá, đường dây điện, rẫy, nhà chòi, tiếng xe hay tiếng chó sủa vọng từ phía nào. Chi tiết ít ích là màu hoa, loại cây nhỏ, những thứ có ở khắp nơi. Hướng mặt trời và giờ quan sát giúp xác định bạn đang nhìn về phía nào. Nếu có la bàn, nói thêm hướng của các mốc so với chỗ đứng.

Khi đã gửi lời mô tả, ở yên tại chỗ. Lời mô tả chỉ đúng với nơi bạn đang đứng; đi tiếp là làm nó vô dụng.

Mẫu tin nhắn vị trí gửi người ở nhà hoặc người tìm kiếm

Tin nhắn thường đi được ở nơi sóng yếu hơn cuộc gọi. Một tin tốt phải đọc riêng mà vẫn hiểu, không cần hỏi lại. Đây là mẫu nhóm bạn của Minh soạn sẵn, lưu trong ghi chú, khi cần chỉ điền số.

  • Dòng một, ai và chuyện gì: "Nhóm Minh 4 người, 1 người đau cổ chân, không đi tiếp được."
  • Dòng hai, toạ độ: "Vĩ độ 11.95321, kinh độ 108.43712, độ thập phân, sai số khoảng 15 m."
  • Dòng ba, giờ lấy toạ độ: "Lấy lúc 15 giờ 40."
  • Dòng bốn, mô tả nơi đứng: "Bờ trái suối lớn, cạnh tảng đá to, dưới tán thông, có bãi trống nhỏ."
  • Dòng năm, kế hoạch: "Ở yên tại đây, mặc áo cam, có còi. Pin máy còn 40%, sẽ mở máy mỗi 30 phút."

Đừng chỉ gửi đường dẫn chia sẻ vị trí của ứng dụng. Ở nơi sóng yếu, đường dẫn có thể không mở được ở máy người nhận, hoặc mở ra một vị trí cũ. Hai con số trần trong tin nhắn thì không bao giờ hỏng. Nếu gặp nguy, gọi đường dây tìm kiếm cứu nạn 112 trước, sau đó mới nhắn người nhà, và báo chính quyền xã gần nhất khi liên lạc được.

Bài tập ở sân nhà và lỗi hay gặp

Ra sân nhà hoặc một góc công viên, lấy toạ độ chỗ mình đứng bằng điện thoại. Nhắn cho một người thân đang ở chỗ khác, nhờ họ nhập toạ độ vào ứng dụng bản đồ của họ và chụp màn hình gửi lại. Nếu điểm hiện ra đúng sân nhà, bạn đã làm đúng. Sau đó gọi điện, đọc toạ độ theo cách từng chữ số, nhờ họ chép tay rồi nhập. Lần đầu làm, rất nhiều người đọc thiếu một chữ số hoặc người nghe chép sai chỗ dấu chấm.

Lỗi gặp nhiều nhất là đọc ngược thứ tự kinh độ trước, vĩ độ sau; ứng dụng bên nhận sẽ báo không tìm thấy hoặc đặt điểm ở một nơi rất xa. Lỗi thứ hai là trộn định dạng: chép phần độ từ dạng thập phân, phần phút từ dạng độ phút giây. Lỗi thứ ba là gửi toạ độ của chỗ đỗ xe hay của một điểm đã đánh dấu từ trước, chứ không phải chỗ đang đứng.

Cách sửa đơn giản: luôn kèm chữ "vĩ độ" và "kinh độ" trước mỗi con số, luôn ghi rõ định dạng, và luôn lấy toạ độ mới ngay trước khi gửi. Ba thói quen nhỏ này đủ loại bỏ gần hết sai sót.

Câu hỏi thường gặp

Vĩ độ và kinh độ khác nhau thế nào?

Vĩ độ cho biết bạn ở bao xa về phía bắc hay nam so với xích đạo, kinh độ cho biết bao xa về phía đông hay tây. Ở Việt Nam, vĩ độ khoảng 8 đến 23 độ bắc, kinh độ khoảng 102 đến 110 độ đông.

Nên gửi toạ độ theo định dạng nào?

Độ thập phân là gọn và ít sai nhất, ví dụ hai số có dấu chấm cách nhau bởi dấu phẩy. Ghi rõ "độ thập phân" trong tin nhắn để người nhận không phải đoán, và giữ đủ năm chữ số sau dấu chấm.

Không có sóng thì lấy toạ độ được không?

Được. Toạ độ đến từ định vị vệ tinh, không cần sóng nhà mạng. Bạn lấy toạ độ, ghi ra giấy, rồi đi tới chỗ có sóng hoặc chờ có sóng để gửi. Nhớ ghi kèm giờ lấy toạ độ.

Đổi toạ độ thập phân sang độ phút giây thế nào?

Giữ phần nguyên là độ. Lấy phần thập phân nhân 60, phần nguyên của kết quả là phút. Lấy phần lẻ còn lại nhân 60 nữa là giây. Khi gửi khẩn cấp không cần đổi, chỉ cần ghi rõ định dạng đang dùng.

Gửi đường dẫn vị trí có tốt hơn gửi toạ độ không?

Đường dẫn tiện khi có mạng tốt, nhưng ở nơi sóng yếu có thể không mở được hoặc hiện vị trí cũ. Hai con số toạ độ trần luôn dùng được, kể cả khi người nhận chép tay. Gửi cả hai nếu được.

Toạ độ trên điện thoại sai số bao nhiêu?

Dưới trời thoáng thường chỉ vài mét đến chục mét, dưới tán rừng dày hay trong khe núi có thể lệch vài chục mét hoặc hơn. Hãy ghi kèm độ rộng vòng sai số mà ứng dụng hiện để người tìm kiếm biết vùng cần tìm.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138